Czy jeden region może łączyć dwa oceany, lodowce, stepy i góry? Tak właśnie wygląda Patagonia, rozległa kraina na południu ameryki południowej. Obejmuje tereny Argentyny i Chile, a jej granice wyznaczają Ocean Atlantycki oraz Ocean Spokojny.
Powierzchnia regionu wynosi około 1 043 076 kilometrów kwadratowych. Około 670 000 km² przypada na część argentyńską. Pozostały obszar znajduje się po stronie chilijskiej. Mimo ogromnej przestrzeni mieszka tu około 2 milionów osób, dlatego jest to jeden z najsłabiej zaludnionych obszarów świata.
Surowy krajobraz nie oznacza jednak pustki. Wiatr, góry i zmienne warunki stworzyły wyjątkowe środowisko dla ludzi oraz dzikich zwierząt. Nazwa krainy wiąże się z wyprawą Ferdynanda Magellana i zapiskami Antonio Pigafetty. W artykule poznasz także rolę Buenos Aires jako częstego punktu startowego podróży na południe oraz wpływ argentyńskiej ekspansji z lat 1878–1881.
Najważniejsze informacje
- Region znajduje się na południu Ameryki Południowej.
- Obejmuje część Argentyny oraz Chile.
- Rozciąga się między dwoma oceanami.
- Ma powierzchnię około 1 043 076 km².
- Jest słabo zaludniony, mimo ogromnego obszaru.
- Nazwa wiąże się z wyprawą Magellana.
Gdzie leży Patagonia i jakie ma granice?
Ten rozległy obszar znajduje się na południu ameryki południowej. Jego północną granicę często wyznacza rzeka Rio Negro. W ujęciu fizycznogeograficznym bierze się pod uwagę także rzeki Barrancas i Colorado.
Od zachodu region oblewają wody oceanu Spokojnego, a od wschodu oceanu Atlantyckiego. Dzięki temu rozciąga się między dwoma akwenami, choć krajobraz po obu stronach znacznie się różni. Nad brzegiem zachodnim dominują fiordy i wilgotne lasy, natomiast na wschodzie występują stepy.
Naturalny kręgosłup regionu tworzą Andy Patagońskie. Wznosi się tu Monte San Valentin, osiągający 4058 m n.p.m., oraz Fitz Roy o wysokości 3370 m n.p.m. Rzeki Palena, Yelcho i Pascua przecinają góry, a następnie kierują wodę do oceanu Spokojnego.
Południowa granica pozostaje umowna i sięga rejonu przylądka Horn. Część geografów zalicza do tego terenu Ziemię Ognistą, inni uznają ją za osobne miejsce. Takie różnice pokazują, iż nie jest to jednostka administracyjna, ale region geograficzny o zmiennych granicach i surowych warunkach.
| Północ | Rio Negro, Barrancas i Colorado | Umowny początek regionu |
| Zachód | Ocean Spokojny | Fiordy, wybrzeże i rzeki odpływające na zachód |
| Wschód | Ocean Atlantycki | Stepy i otwarte wybrzeże |
| Południe | Rejon przylądka Horn | Granica przyjmowana umownie |
Jakie części Argentyny i Chile obejmuje Patagonia?
Podział tego regionu wynika zarówno z geografii, jak i historii Ameryki Południowej. Wschodnia część zajmuje około 670 000 km² i należy do Argentyny. Rozciąga się od Andów w kierunku Atlantyku, tworząc suchy krajobraz płaskowyżów, stepów, dolin rzecznych oraz jezior polodowcowych.
Po stronie zachodu znajduje się chilijska część regionu. Obejmuje wilgotne lasy, liczne wyspy i fiordy. Strome zbocza Andów schodzą tam niemal bezpośrednio do oceanu. Dlatego podróżowanie po obu państwach daje zupełnie różne doświadczenia.
Granica państwowa zmienia administrację, ale nie zatrzymuje naturalnego rytmu gór, rzek i lodowców.
Obecny podział ukształtowały wydarzenia z lat 1878–1881. Wojska Argentyny pod dowództwem generała Julio Argentino Roca zajęły wschodni obszar. Traktat z Buenos Aires z 1881 roku uregulował przynależność zachodu do Chile.
- Argentyna: stepy, płaskowyże, rzeki i jeziora.
- Chile: fiordy, wyspy, lasy i góry.
- Ziemia Ognista: archipelag podzielony między oba państwa.
Na południu granica przebiega więc także przez teren wyspiarski, który geografowie różnie klasyfikują.
Krajobrazy, przyroda i najważniejsze miejsca Patagonii
Od lodowców po wybrzeża Atlantyku ten region zachwyca różnorodnością. Ośnieżone góry, stepy, jeziora i wartkie rzeki tworzą krajobraz, który jest jednym z najbardziej niezwykłych na świecie.
Lodowiec Perito Moreno znajduje się w Parku Narodowym Los Glaciares. Jego ściany lodu przekraczają 60 metrów. W El Chaltén zaczynają się trasy do Laguna Torre i Laguna de los Tres, skąd widać masyw Fitz Roy o wysokości 3370 m n.p.m.
Po chilijskiej stronie Park Narodowy Torres del Paine słynie z granitowych wież wyższych niż 2000 metrów. Na Isla Magdalena sezon obserwacji pingwinów trwa od października do marca.
- Ushuaia na Ziemi Ognistej prowadzi do Kanału Beagle i Parku Narodowego Tierra del Fuego.
- Puerto Madryn leży około 50 kilometrów od półwyspu Valdés, chroniącego wieloryby, orki i pingwiny.
- Cueva de las Manos zachwyca ponad 800 malowidłami sprzed około 14 tysięcy lat.
W pobliżu Sarmiento warto zobaczyć skamieniały las. Najlepsze warunki na szlaki panują od listopada do marca, choć pogoda gwałtownie się zmienia.
Patagonia w pigułce – co warto zapamiętać przed podróżą?
To rozległy region dwóch państw, oceanów i odmiennych krajobrazów. Jego argentyńskie oraz chilijskie części różnią się klimatem, rzeźbą terenu i dostępem do szlaków. Północ wyznaczają rzeki, a na południu często uwzględnia się Ziemię Ognistą.
Najlepsze warunki trekkingowe zwykle panują od listopada do marca. Wiatr i opady mogą jednak gwałtownie zmienić plany. Warto odwiedzić Fitz Roy, lodowiec Perito Moreno, park Torres del Paine oraz półwysep Valdés.
- Ushuaia to wysunięte na południe miasto i ważne miejsce wypraw.
- Trasa często zaczyna się w Buenos Aires.
- Odległości między atrakcjami są duże.
- Kolonie pingwinów, lodowce i stepy tworzą wyjątkowe miejsca dla miłośników przyrody.
Ta kraina jest jednym z najbardziej niezwykłych celów podróży na świecie.
