Sklep, który kilka lat temu sprzedawał wyłącznie stacjonarnie, dziś może przyjmować większość zamówień przez internet. Firma budowlana zaczęła wynajmować sprzęt, pensjonat organizuje wycieczki, a fotograf oprócz sesji prowadzi szkolenia. Oferta się zmienia, a wpis w CEIDG często zostaje taki jak przy zakładaniu działalności. W 2026 roku może to wymagać korekty. Do końca grudnia trwa okres przejściowy związany z PKD 2025, a część działalności jest w nowej klasyfikacji opisana inaczej niż w PKD 2007.
PKD 2025 zmienia klasyfikację handlu i części usług
PKD 2025 obowiązuje od 1 stycznia 2025 roku. Przedsiębiorcy, którzy przez cały czas posługują się kodami PKD 2007 i nie składali wniosku powodującego ich aktualizację, mogą korzystać ze starej klasyfikacji do 31 grudnia 2026 roku. Od początku 2027 roku pozostałe wpisy mają zostać przeklasyfikowane automatycznie według kluczy przygotowanych przez Główny Urząd Statystyczny.
Automatyczna zmiana obejmie jednak kody zapisane w rejestrze. o ile firma od czasu rejestracji zaczęła świadczyć inne usługi albo sprzedawać nowe produkty, sam mechanizm przeklasyfikowania tego nie uwzględni.
PKD 2025 uwzględnia zmiany, które zaszły w gospodarce od czasu wprowadzenia poprzedniej klasyfikacji. GUS przebudował m.in. część dotyczącą handlu detalicznego, działalności informacyjnej i komunikacyjnej oraz pośrednictwa. W samej kategorii pośrednictwa pojawiło się 20 nowych podklas.
Jedna z największych zmian zaszła w branży handlu internetowego. O wyjaśnienie poprosiliśmy ekspertkę ds. księgowości Systim, Beatę Tęgowską:
„W starej klasyfikacji kod 47.91.Z obejmował sprzedaż detaliczną prowadzoną przez internet lub w modelu wysyłkowym. W PKD 2025 samo to, iż sklep sprzedaje online, nie decyduje już o wyborze kodu. Sklep internetowy z odzieżą powinien korzystać z kodu odnoszącego się do sprzedaży odzieży, a sklep z elektroniką, kosmetykami czy wyposażeniem domu z kodów adekwatnych dla tych grup produktów. Dla wielu firm prowadzących e-commerce oznacza to konieczność ponownego przejrzenia dotychczasowych oznaczeń”
Zmieniło się również znaczenie samego numeru 47.91.Z. w tej chwili oznacza on pośrednictwo w sprzedaży detalicznej niewyspecjalizowanej.
Sklep internetowy może potrzebować kilku nowych kodów PKD
Zmiana jest szczególnie istotna dla sklepów z szerokim asortymentem. W starej klasyfikacji sam fakt prowadzenia sprzedaży internetowej pozwalał korzystać z kodu odnoszącego się właśnie do tego kanału. Teraz większe znaczenie ma rodzaj towaru.
Sklep sprzedający jednocześnie odzież, kosmetyki i wyposażenie domu może więc potrzebować kodów odpowiadających kilku grupom produktów. Inna sytuacja wystąpi wtedy, gdy przedsiębiorca nie sprzedaje własnego towaru, ale pośredniczy między sprzedawcą a klientem. PKD 2025 szerzej wyodrębnia działalność pośredników.
Kody PKD sprzed kilku lat mogą już nie pasować do działalności
Zmiana klasyfikacji może też ujawnić bardziej prozaiczny problem. Firma działa inaczej niż w momencie rejestracji.
Pensjonat zaczął wypożyczać rowery. Restauracja uruchomiła catering. Fotograf prowadzi płatne warsztaty. Producent, który wcześniej współpracował wyłącznie z hurtowniami, otworzył własny sklep detaliczny. Firma remontowa rozszerzyła zakres usług o instalacje albo specjalistyczne prace wykończeniowe.
Jeżeli taka działalność stała się stałym elementem oferty, powinna znaleźć odzwierciedlenie w CEIDG. Przedsiębiorca może zmienić kod działalności przeważającej, dopisać kolejne kody albo usunąć te, które przestały odpowiadać temu, czym się zajmuje. Aktualizacja wpisu jednoosobowej działalności gospodarczej jest bezpłatna.
Zmianę danych związaną z rozpoczęciem działalności objętej nowym kodem należy zgłosić w ciągu siedmiu dni.
Zmiana wpisu w CEIDG oznacza przejście na PKD 2025
Nie każda firma zachowa stare kody do 31 grudnia 2026 roku. Przedsiębiorca wpisany do CEIDG, który składa wniosek o zmianę danych, przechodzi już na klasyfikację PKD 2025.
Obejmuje to również część innych operacji wykonywanych w rejestrze, w tym zawieszenie albo wznowienie działalności. Przedsiębiorca może więc zetknąć się z koniecznością wyboru nowych kodów wcześniej niż pod koniec roku.
Jeśli firma ma kilka lub kilkanaście kodów, dobrze znać ich nowe odpowiedniki przed składaniem wniosku. Szczególnej uwagi wymagają te pozycje, dla których nie ma prostego przełożenia jeden do jednego między PKD 2007 i PKD 2025.
Czy zmiana PKD wpływa na podatki?
Sam numer PKD nie wyznacza automatycznie stawki podatku dla każdej transakcji. Kody opisują rodzaj działalności prowadzonej przez przedsiębiorcę, natomiast podatki są rozliczane według zasad adekwatnych dla konkretnej sprzedaży lub usługi.
Ma to szczególne znaczenie przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych. W przypadku wielu usług stawkę ryczałtu ustala się na podstawie ich klasyfikacji PKWiU. Kod PKD wpisany w CEIDG nie zastępuje tej klasyfikacji.
Zmiana zakresu działalności może jednak pociągnąć za sobą dodatkowe obowiązki. Przedsiębiorca, który zaczyna świadczyć nowy rodzaj usług albo handlować inną kategorią towarów, powinien osobno sprawdzić zasady VAT, ryczałtu, ewidencji sprzedaży czy wymaganych zezwoleń.
Nowe PKD to dobry pretekst do sprawdzenia księgowości firmy
Firma, która przez kilka lat rozbudowywała ofertę, zwykle ma dziś więcej rodzajów transakcji niż na początku działalności. Dochodzą nowe usługi, sprzedaż internetowa, kolejne grupy towarów, środki trwałe albo dodatkowe źródła przychodów.
Przy samodzielnym prowadzeniu księgowości takie zmiany powinny znaleźć odzwierciedlenie również w sposobie ewidencjonowania dokumentów. Program do samodzielnej księgowości obsługuje faktury, koszty, przychody i rozliczenia podatkowe, ale przedsiębiorca przez cały czas musi prawidłowo przypisać konkretną operację. Systim jest jednym z systemów, które pozwalają prowadzić takie rozliczenia w jednym miejscu.
Przy okazji przejścia na PKD 2025 można więc porównać trzy rzeczy: wpis w CEIDG, aktualną ofertę firmy oraz dokumenty księgowe z ostatnich miesięcy. jeżeli każdy z tych elementów opisuje działalność trochę inaczej, przed końcem okresu przejściowego pozostało czas, żeby uporządkować wpis i sposób prowadzenia ewidencji.
