Wielochorobowość, starzenie się populacji i rosnące ryzyko zakażeń to najważniejsze wyzwania dla systemu ochrony zdrowia. Podczas brunchu dziennikarskiego z cyklu HEALTHY AGEING – długie życie w dobrym zdrowiu, zatytułowanego „Przejmij kontrolę – STOP chorobom zakaźnym i powikłaniom”, eksperci omówili najważniejsze kwestie dotyczące profilaktyki, leczenia oraz organizacji opieki nad pacjentami przewlekle chorymi. Spotkanie odbyło się 19 lutego w Warszawie, w przededniu Tygodnia Wiedzy o Półpaścu (23 lutego–1 marca 2026), co nadało dyskusji szczególny kontekst związany ze znaczeniem szczepień i zapobieganiem powikłaniom infekcyjnym u osób starszych. Patronat medialny nad wydarzeniem objęło Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora.
Wielochorobowość a ryzyko zakażeń
Jednym z kluczowych tematów była sytuacja pacjentów z wielochorobowością, zwłaszcza z cukrzycą, chorobami sercowo-naczyniowymi i schorzeniami reumatologicznymi. Podkreślono, iż infekcje w tej grupie mają cięższy przebieg, częściej wymagają hospitalizacji i destabilizują dotychczas kontrolowane choroby przewlekłe.
- Czytaj także: Mięso z królika jako element diety sprzyjający zdrowemu starzeniu się
Cukrzycę wskazano jako przykład schorzenia istotnie zwiększającego podatność na zakażenia – zarówno bakteryjne, jak i wirusowe. Zaburzenia odporności i przewlekły stan zapalny powodują, iż choćby łagodna infekcja może prowadzić do poważnych powikłań oraz pogorszenia rokowania choroby podstawowej.
W kontekście profilaktyki i codziennego dbania o zdrowie seniorów polecamy również ofertę Sklepu Głosu Seniora, który proponuje produkty wspierające zdrowy styl życia osób starszych.
Aktualne trendy epidemiologiczne i znaczenie profilaktyki
W trakcie debaty omówiono aktualne trendy epidemiologiczne oraz rosnące znaczenie profilaktyki w starzejącym się społeczeństwie. Podkreślono, iż celem nie jest wyłącznie wydłużanie życia, ale utrzymanie sprawności i dobrej jakości funkcjonowania w starszym wieku. Szczepienia wskazano jako jedno z najskuteczniejszych narzędzi ograniczania ciężkich powikłań infekcyjnych, w tym półpaśca.
Jednakże szczepienia nie rozwiążą wszystkich problemów seniorów. Podczas III Kongresu Zdrowia Seniorów w Warszawie Łukasz Salwarowski, prezes Stowarzyszenia MANKO – Głosu Seniora podkreślał, iż cyfryzacja i mechanizmy systemowe nie zastąpią realnego wsparcia społecznego. E-recepta nie skróci wielomiesięcznej kolejki do specjalisty, a e-wizyta nie pomoże osobie mieszkającej na czwartym piętrze bez windy.
– Nie ma „szczepionki” na samotność, ubóstwo, wykluczenie czy depresję – mówił.
Jak pokazują Badania Potrzeb Społecznych Seniorów 2025 przeprowadzone przez Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora 40 proc. osób starszych w Polsce żyje samotnie, 41 proc. mieszka w budynkach bez windy, a koszt prywatnej wizyty u specjalisty – często sięgający 500 zł – stanowi barierę nie do pokonania przy niskich świadczeniach emerytalnych. Dodatkowo około 100 mln zł rocznie przeznaczanych na programy aktywizacji fizycznej i społecznej oceniane jest jako kwota niewystarczająca wobec rosnących potrzeb starzejącego się społeczeństwa.
- Zobacz: Badania Potrzeb Społecznych Seniorów 2025
W odpowiedzi na te wyzwania Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora realizuje konkretne kampanie społeczne przeciwdziałające wykluczeniu seniorów, w tym: „Stop Niewolnictwu Czwartego Piętra”, „Stop Dyskryminacji Toaletowej”, „Stop Dyskryminacji Cyfrowej” oraz „Stop Dyskryminacji Ekonomicznej”.Celem tych działań jest poprawa jakości życia, bezpieczeństwa i samodzielności osób starszych.
Rola farmaceutów i aptek w systemie profilaktyki
Istotnym elementem dyskusji była rosnąca rola farmaceutów w działaniach profilaktycznych. Apteki, jako łatwo dostępne placówki ochrony zdrowia, mogą pełnić funkcję pierwszego punktu kontaktu w zakresie edukacji zdrowotnej, przeglądów lekowych, kwalifikacji do szczepień oraz realizacji świadczeń profilaktycznych.
W tym kontekście Stowarzyszenia MANKO – Głos Seniora prowadzi kampanię “Zażywaj leki bezpiecznie”, której celem jest zwiększanie świadomości seniorów w zakresie prawidłowego stosowania farmakoterapii, unikania interakcji lekowych oraz ograniczania zjawiska polipragmazji.Jak podkreśla dr hab. n. med. prof. UMP Agnieszka Neumann-Podczaska:
– 1,5 miliona seniorów w Polsce nadużywa leków. A nadmierne stosowanie medykamentów to zatrucia lekowe, śmiertelne działania niepożądane to udary, zawały, złamania i upadki, ale także marnotrawstwo cennych seniorskich funduszy.
Edukacja i długofalowe strategie zdrowia publicznego
Skuteczna profilaktyka to nie tylko rozwiązania organizacyjne, ale również konsekwentna edukacja i realna aktywizacja seniorów. Kluczową rolę odgrywają tu media oraz organizacje społeczne, które budują świadomość zdrowotną i wspierają osoby starsze w podejmowaniu odpowiedzialnych decyzji prozdrowotnych.
Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora od lat realizuje ogólnopolskie działania aktywizujące seniorów, w tym program Ogólnopolska Karta Seniora oferujący system zniżek w całym kraju, liczne konkursy integracyjne oraz Międzynarodowe Senioralia w Krakowie – jedno z największych wydarzeń senioralnych w Europie, które w tym roku odbędzie się 19 czerwca. Inicjatywy te skutecznie przeciwdziałają wykluczeniu i wzmacniają społeczną aktywność osób starszych.
