Kobieto, zabierz swój ręcznik z leżaka, jeżeli już wychodzisz – u nas nie wolno zajmować miejsc od rana. Pękaty głos pani w kolorowym pareo zagrodził mi drogę do wyjścia z plaży. Ludzie przychodzą, nie ma gdzie usiąść, a u was trzy godziny leżą tylko klapki. Milcząc, wyciągnęłam spod materaca wyblakły materiał i zwinęłam w ciasny rulon. Przez palce sypał się drobny piasek, zostawiając na skórze szare, pylaste smugi. Promenada małego kurortu, wciśniętego między skały a wodę, kipiała południowym gwarem.
Głośnik na wieży ratowniczej chrypiał, zapraszając na wieczorny rejs, a przy fontannie z wodą pitną ustawiła się kolejka krzyczących dzieci i zmęczonych matek. Szłam do pensjonatu wąską asfaltową ścieżką, mijając niekończące się stragany z dmuchanymi kołami i muszelkami. W kieszeni szortów zadzwonił telefon – gospodyni, pani Ludmiła, przypominała, żeby odebrać z pralni czystą pościel.
Te wakacje, kupione za pieniądze zbierane przez półtora roku, miały być czasem ciszy, ale na razie niosły tylko bieganinę i zmęczenie obcymi ludźmi.
**Dzień drugi**
Kupiłam wyjazd nad morze, a spotkałam stary wstyd. Pod bramą pensjonatu, pod rozłożystą starą akacją, stał mężczyzna w jasnych lnianych spodniach i luźnej koszuli. Palili, strzepując popiół w krzaki hortensji, i przyglądał się przechodniom. Włosy na skroniach siwe, głębokie bruzdy na czole, ale te regularne rysy, sposób trzymania brody i nawyk kręcenia srebrnym pierścieniem – poznałam od razu. Osiemnaście lat temu ten człowiek zostawił na kuchennym blacie kartkę na odwrocie rachunku za prąd i zniknął z miasta na dwa dni przed naszym ślubem.
W maleńkim pokoju na piętrze, który wynajęłam na dwa tygodnie, pachniało suszonymi ziołami i tanimi plastikowymi meblami. Stary wentylator na niskiej szafce buczał, pędząc gorące powietrze. Rzeczy leżały na swoich miejscach: złożona sukienka na oparciu krzesła, rząd kremów na lustrze, otwarty kryminał na łóżku. Ta przewidywalność codzienności zawsze dawała mi poczucie kontroli nad życiem, które kiedyś musiałam sklejać na nowo, jak rozbitą wazę.
**Dzień trzeci**
Wieczorem, gdy upał ustąpił chłodnej morskiej bryzie, w drewniane drzwi werandy ktoś zapukał cicho. Nalewałam wodę do szklanki i znieruchomiałam. Oparłam dłoń na stole.
– Grażyno, to ja, otwórz – rozległ się zza drzwi znajomy baryton, teraz nieco chrapliwy i niższy. – Dowiedziałem się od gospodyni, w którym pokoju mieszkasz. Dałem jej mały upominek, to podpowiedziała.
Podeszłam, odsunęłam słaby rygiel. Waldemar stał w progu, trzymając wiklinowy koszyk z dojrzałymi truskawkami i butelkę wina. Sąsiadka z sąsiedniego pokoju, młoda farbowana blondynka, wychodziła zapalić na wspólny taras i zwolniła, oglądając gościa.
– No, witaj – Waldemar przekroczył próg, postawił koszyk na brzegu stołu i opadł na plastikowe krzesło. – Tyle lat minęło. A ty prawie się nie zmieniłaś, tylko wzrok masz surowy, nie podejdziesz.
– Po co przyszedłeś? – Cofnęłam się do okna, przywierając plecami do parapetu. Wzrok prześlizgnął się po jego twarzy, dostrzegając drobne oznaki wieku: lekką pełnię w ramionach, zakole na czubku głowy, worki pod oczami.
– Porozmawiać trzeba, Grażynko. Tyle czasu zmarnowane, głupi byliśmy, dumni – pochylił się, kładąc dłonie na kolanach. – Przez te wszystkie lata pamiętałem. Szukałem cię, słowo daję. Ale znajomi mówili, iż wyjechałaś w Bieszczady, a ty tu, nad morzem wypoczywasz. Ja sam w sanatorium za dwa domy się urządziłem, przypadkiem cię na plaży w tłumie wypatrzyłem.
– Szukałeś? – Uśmiechnęłam się gorzko, twarz pozostała spokojna. – Osiemnaście lat szukałeś, Waldemarze? W sąsiednim województwie? Albo trzy godziny autobusem?
– Problemy wtedy były, rozumiesz? – westchnął, rozkładając ręce. – Interes się dopiero zaczynał, długi, sprawy z poważnymi ludźmi. Przycisnęli mnie mocno, Grażyno. Chcieli firmę zabrać, grozili. Gdzie miałem cię za sobą ciągnąć? Dla twojego dobra odszedłem, żeby nie narażać. Młody byłem, głupi, myślałem, iż tak będzie lepiej. Chciałem cię uratować przed tym koszmarem.
Z otwartego okna dobiegł głośny płacz dziecka – na placu zabaw ktoś spadł z hulajnogi. Na parterze zagrzechotały garnki, rozległ się stuk noża o deskę – gospodyni szykowała kolację. Zwykłe, tętniące życiem dni kurortu toczyły się swoim rytmem, zamieniając słowa mężczyzny w pusty szum.
**Dzień czwarty**
Poranne słońce przedzierało się przez cienkie zasłony, rysując na linoleum długie żółte smugi. Siedziałam na wspólnej kuchni, czekając, aż zagotuje się emaliowany czajnik. Sąsiadki z piętra, dwie starsze panie z Łodzi, szeptały przy zlewie, myjąc plastikowy pojemnik.
– Słysz, Grażynko, a twój kawaler wczoraj u Ludmiły wypytywał, na jak długo przyjechałaś i czy sama – ta młodsza, z jaskrawym pedicure, odwróciła się do mnie. – Poważny mężczyzna, od razu widać. Samochód przy bramie stoi – drogi, czarny. Cały taki uprzejmy, Ludmile pudełko czekoladek przyniósł. Uważaj, nie przepuść okazji, w naszym wieku tacy faceci na ulicy nie leżą.
– Nie leżą – powtórzyłam cicho, patrząc na gotującą się wodę.
Waldemar złapał mnie koło południa przy molo, gdy zaczął padać drobny deszcz, momentami rozganiając ludzi pod zadaszenia i do kawiarni. Urósł obok, trzymając nade mną duży czarny parasol, i wziął mnie za łokieć. Pachniał tytoniem i wodą kolońską.
– Pojedźmy dziś na kolację w normalne miejsce, Grażynko? Pięć kilometrów stąd jest świetna restauracja, prosto na skale. Posiedzimy, wspomnimy młodość. Ja teraz jestem wolny, z żoną trzy lata temu się rozstałem, dzieci brak. Wszystko mam: firmę we Wrocławiu, dom pod miastem, duże mieszkanie. Tylko duszy w tym wszystkim nie ma. Ciebie mi brakuje, tej naszej szczerości.
Zatrzymałam się, uwalniając rękę. Odwróciłam się do niego. Wpatrywałam się w jego oczy, próbując znaleźć choć cień tamtego dziewiętnastoletniego chłopaka, którego kiedyś kochałam, dla którego gotowa byłam rzucić studia i wyjechać. Ale przede mną stał obcy, zbyt pewny siebie czterdziestolatek, który próbował kupić moje względy za kolację w restauracjach.
– Mam inne plany na wieczór, Waldemarze.
– Daj spokój, jakie plany można mieć w tej dziurze? – skrzywił się, machnąwszy ręką w stronę szarych bloków miasteczka. – Ile zapłaciłaś za te wakacje? Grosze. Ja ci w jeden dzień dam więcej, tylko przeprowadź się do mnie do sanatorium, tam jest wolny apartament. Nie twój to poziom – tłuc się w prywatnym sektorze, grzechotać garnkami na wspólnej kuchni. U mnie będziesz żyć jak królowa. No co milczysz? Naprawdę nic nie zostało z dawnej?
Obok nas przeszła miejscowa handlarka ryb, niosąc ciężką torbę-chłodziarkę. Rzuciła mi szybkie spojrzenie, w którym kryła się zwykła ludzka ciekawość: i co, taka wyniosła, od takiego mężczyzny nosem kręci. Z drogi dobiegł pisk hamulców – kierowca autobusu omal nie potrącił psa. Na chwilę zapadła cisza, przerywana tylko kroplami deszczu bębniącymi o napięty materiał parasola.
– Wiesz, Waldemarze – zrobiłam krok do tyłu, wchodząc pod drobne krople. – Moja mama po twojej ucieczce dwa miesiące leżała w szpitalu. Z ciśnieniem. A moja suknia ślubna wisiała w szafie przez trzy lata, nie mogłam jej wyrzucić, patrzeć na nią było mi niedobrze. Myślałam, iż spotkało cię nieszczęście, szukałam przez znajomych. A ty mnie ratowałeś. Od długów. W cichym Toruniu, gdzie każdy pies cię znał.
– Po co grzebiesz w starych sprawach? – Waldemar odwrócił wzrok, kręcąc pierścieniem na palcu. – Kto z nas w dziewiętnaście lat nie robił głupstw? Były sprawy, kręciłem się jak mogłem, chciałem przetrwać. Ale teraz mogę wszystko naprawić. Każde twoje życzenie spełnię, rozumiesz? Chcesz – jutro pojedziemy do miasta, do jubilera?
**Dzień piąty**
Deszcz wieczorem się wzmógł, przeradzając się w ulewę z burzą. Woda chlapała w szyby pensjonatu, zalewając wąskie podwórko i zamieniając gliniaste ścieżki w strumienie błota. Wczasowicze siedzieli w pokojach, z okien dochodziły odgłosy włączonych telewizorów i stuk domina. Siedziałam na łóżku, podwijając nogi. W środku było spokojnie, jakby stara rana wreszcie się zagoiła. Nie było złości, ani chęci wygarnięcia żalów, ani dawnego bólu, który przeszkadzał w nowych znajomościach. Zostało tylko lekkie zdziwienie, jak bardzo ten człowiek spóźnił się ze swoimi obietnicami pięknego życia.
Koło dziesiątej wieczorem telefon zadzwonił ponownie. Na ekranie wyświetlił się nieznany numer, ale wiedziałam, kto to.
– Pomyśl dobrze, Grażynko – Waldemar mówił głośno, przekrzykując szum deszczu. – Będę tu do końca tygodnia. Pokój trzysta dwa, główny budynek. Przyjdź, posiedzimy bez tego całego błota. Dosyć już pokazywania charakteru, jesteśmy przecież swoi. Tyle lat straciliśmy przez głupoty, po co teraz tracić czas na urazy?
– Dobranoc, Waldemarze – powiedziałam równym głosem i nacisnęłam czerwoną słuchawkę.
Wstałam, podeszłam do okna i szczelnie zaciągnęłam zasłony, odcinając pokój od szalejącej za oknem niepogody. Życie dawno toczyło się innym torem, a w tym nowym torze dla Waldemara po prostu nie było wolnego miejsca.
**Dzień szósty**
W piątek pogoda znów się poprawiła. Niebo oczyściło się, stało się błękitne, słońce grzało od rana, sprawiając, iż asfalt wydzielał ciężki zapach. Promenada znów wypełniła się ludźmi w jaskrawych szortach i z dmuchanymi materacami.
Waldemar więcej nie pojawił się przy bramie pensjonatu. Pani Ludmiła rano mimochodem zauważyła, iż widziała, jak czarny samochód odjeżdżał w kierunku szosy – widocznie gość wymeldował się przed terminem.
– I tak odjechał twój biznesmen, Grażynko – gospodyni wytrzepywała na sznurze dywanik z przedpokoju. – A ty głupia, dziewczyno, wybacz starej. Taki mężczyzna postawny, przy pieniądzach. Mogłabyś teraz we Wrocławiu mieszkać, a nie w swojej firmie za grosze siedzieć. I czego ci brakowało? No uciekł chłopak w młodości, przestraszył się odpowiedzialności. Teraz chciał winę naprawić.
Nic nie odpowiedziałam, tylko się uśmiechnęłam. Wzięłam ręcznik, torbę z książką i poszłam w stronę morza, starając się trzymać cienistej strony ulicy.
Wieczorem, gdy słońce zaczęło zachodzić za horyzont, barwiąc wodę na różowo, siedziałam na skraju molo, z dala od hałaśliwych kawiarni i placów zabaw. Pachniało słoną wodą, jodem i wodorostami wyrzuconymi na brzeg po burzy. Wyjęłam z torby kupioną na straganie figę, ostrożnie rozłamałam owoc na pół.
Na dole, przy samej wodzie, starszy mężczyzna w wyblakłej panamie cierpliwie nizał robaka na haczyk, a jego wnuk, może siedmioletni, obserwował spławik. Zwykłe, proste życie toczyło się swoim rytmem.
Napiłam się letniej mineralnej i spojrzałam na gasnący zachód. Przede mną został jeszcze cały tydzień wakacji.
