Przyczepione nakrętki były dopiero pierwszą zmianą
Jeszcze kilka lat temu nakrętkę po otwarciu butelki można było całkowicie od niej oddzielić. w tej chwili przy wielu wodach, sokach czy napojach pozostaje ona przytwierdzona do szyjki opakowania. To efekt unijnych regulacji dotyczących produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych.
Wymóg dotyczy jednorazowych pojemników na napoje o pojemności do 3 litrów. Plastikowe zakrętki i wieczka mają podczas użytkowania pozostawać przymocowane do opakowania.
To jednak tylko jeden z elementów zmian. Kolejne regulacje dotyczą już tego, z czego produkowane są same butelki.
Butelki mogą wyglądać inaczej niż dotychczas
Coraz większa część plastiku wykorzystywanego do produkcji nowych opakowań ma pochodzić z recyklingu. Dla producentów oznacza to konieczność zwiększania wykorzystania odzyskanego wcześniej tworzywa.
Różnicę mogą zauważyć również klienci. PET zawierający większą ilość materiału pochodzącego z recyklingu nie zawsze musi mieć dokładnie takie same adekwatności optyczne jak tworzywo wyprodukowane wyłącznie z surowca pierwotnego.
W zależności od zastosowanego materiału i technologii butelka może mieć nieco inny odcień albo być mniej idealnie przezroczysta. Możliwe są m.in. delikatne zmiany przejrzystości czy zabarwienia tworzywa.
Nie oznacza to jednak, iż Unia Europejska nakazuje producentom sprzedawanie napojów w szarych czy żółtawych butelkach. Przepisy wskazują wymagany udział tworzywa pochodzącego z recyklingu. Ewentualna różnica w wyglądzie może być jednym ze skutków zastosowania takiego materiału.
Od 2025 roku obowiązuje próg 25 procent
Pierwszy istotny próg już obowiązuje. Zgodnie z unijną dyrektywą od 2025 roku butelki na napoje, których głównym składnikiem jest PET, powinny zawierać co najmniej 25 proc. plastiku pochodzącego z recyklingu.
Jest jednak szczegół, o którym warto pamiętać. Nie oznacza to, iż każda pojedyncza butelka stojąca na sklepowej półce musi dokładnie w jednej czwartej składać się z recyklatu.
Wymagany poziom jest w tej chwili liczony jako średnia dla wszystkich objętych przepisami butelek PET wprowadzonych na rynek na terytorium danego państwa członkowskiego.
Kolejna granica została wyznaczona na 2030 rok. Wówczas poziom ma wynosić co najmniej 30 proc., a wymóg obejmie jednorazowe plastikowe butelki na napoje wskazane w przepisach.
Inny wygląd butelki nie oznacza gorszego napoju
Mniej przejrzysta butelka może zwracać uwagę klientów, ale sam jej kolor nie świadczy o jakości znajdującego się w środku produktu.
Tworzywa pochodzące z recyklingu przeznaczone do kontaktu z żywnością muszą spełniać określone wymagania bezpieczeństwa. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności ocenia technologie wykorzystywane do przetwarzania PET, zwracając uwagę między innymi na skuteczność usuwania potencjalnych zanieczyszczeń.
W ocenianych przez EFSA procesach wykazywano możliwość wykorzystania przetworzonego PET choćby w materiałach przeznaczonych do kontaktu z wodą, napojami i inną żywnością, o ile zastosowana technologia zapewnia odpowiedni poziom dekontaminacji.
Dlatego lekko zmieniona barwa czy przejrzystość opakowania nie powinna być automatycznie traktowana jako sygnał, iż z napojem jest coś nie tak.
Na 30 procentach się nie skończy
Unia Europejska przyjęła już kolejne przepisy dotyczące opakowań i odpadów opakowaniowych. Nowe rozporządzenie wyznacza znacznie dalsze cele związane z wykorzystaniem surowców wtórnych.
Dla jednorazowych plastikowych butelek na napoje przewidziano 30 proc. materiału z recyklingu od 2030 roku, natomiast do 2040 roku poziom ten ma wzrosnąć do 65 proc.
Kierunek zmian jest więc wyraźny. Plastik po wykorzystaniu ma w coraz większym stopniu wracać do obiegu i służyć do produkcji kolejnych opakowań.
Dla klientów będzie to oznaczało, iż wygląd butelek może stopniowo się zmieniać. Opakowanie nie zawsze musi być idealnie krystaliczne i wyglądać dokładnie tak samo jak jeszcze kilka lat temu. Coraz częściej może być w nim po prostu widać, iż do jego produkcji wykorzystano tworzywo, które wcześniej miało już swoje pierwsze życie.
