Ktoś napisał mi wczoraj pod zdjęciem: „obrzydliwe, żeby pies spał w pana łóżku, w pana wieku". Marek Wilczek, sześćdziesiąt trzy lata, emeryt, Bydgoszcz, klatka schodowa na Fordonie, gdzie każdy sąsiad zna każdego psa z widzenia lepiej niż jego właściciela. Odpisałem tej osobie krótko: proszę bardzo, niech pani tak myśli. A potem zamknąłem telefon i poszedłem zaparzyć herbatę, bo ręce mi się trzęsły bardziej, niż chciałbym przyznać.
Zaczęło się rok temu, w marcu, kiedy Halina odeszła. Trzydzieści osiem lat małżeństwa i nagle w mieszkaniu zostały dwie filiżanki zamiast czterech, bo dzieci już dawno wyprowadziły się do Poznania i Wrocławia i dzwonią raz w tygodniu, w niedzielę, punktualnie o osiemnastej. Mieszkanie na trzecim piętrze, bez windy, kaloryfer w kuchni, który zawsze stukał, kiedy Halina jeszcze żyła, i stuka dalej, tylko teraz nikt się nie śmieje, iż trzeba wezwać hydraulika.
Syn, Tomasz, przywiózł psa we wrześniu. Bez pytania, po prostu wysiadł z auta z tym kudłatym, rudawym kundlem na smyczy i powiedział: tato, on się nazywa Borys, ma dwa lata, ktoś go zostawił przy schronisku w Solcu Kujawskim, weź go, bo inaczej pójdzie do uśpienia w przyszłym tygodniu. Powiedziałem, iż nie chcę, iż mam swoje sprawy, iż nie będę sprzątał po psie w moim wieku. Tomasz zostawił go i pojechał, bo miał pociąg za dwie godziny.
Pierwszej nocy Borys spał pod drzwiami sypialni, na korytarzu, i skomlał tak cicho, iż słyszałem to przez ścianę mimo telewizora włączonego na cały regulator. Drugiej nocy otworzyłem drzwi, bo już nie mogłem tego znieść, i on wszedł, obwąchał kołdrę po stronie Haliny — tej strony, której od pół roku nie dotykałem — i położył się dokładnie tam.
Powinienem był go przegonić. Nie zrobiłem tego.
Sąsiadka z parteru, pani Krystyna, ta, która prowadzi warzywniak przy Nowodworskiej, mówi mi czasem, kiedy schodzę po ziemniaki: panie Marku, pan tak z tym psem rozmawia, jakby pan z żoną rozmawiał. Nie odpowiadam jej nic, tylko płacę za ziemniaki i wychodzę, bo ona ma rację i nie chcę o tym mówić głośno przy kasie.
Borys wie rzeczy, których nie wiem, jak on je wie. Kiedy budzę się o czwartej nad ranem i siedzę w kuchni, bo sen nie przychodzi, on przychodzi zamiast snu — kładzie łeb na moim kolanie i czeka, aż zapadnę z powrotem w drzemkę na krześle. Kiedy syn dzwoni i mówię przez telefon, iż wszystko dobrze, tato, u mnie w porządku, Borys wtedy siada naprzeciwko mnie i patrzy, jakby wiedział, iż kłamię.
Zimą zachorowałem — grypa, trzy dni w gorączce, czterdzieści stopni. Nikogo nie było w mieszkaniu poza nim. Nie odstąpił od łóżka. Nie zjadł karmy, którą mu wysypałem rano, dopóki nie wstałem i nie usiadłem przy misce razem z nim, jakby czekał, żebym pokazał mu, iż żyję.
W marcu tego roku, na rocznicę śmierci Haliny, pojechałem na cmentarz przy Wiślanej. Wziąłem Borysa na smyczy, chociaż zabranie psa na cmentarz nie jest zbyt przyjęte, ludzie patrzyli. Usiadł przy nagrobku, nie ruszał się przez dwadzieścia minut, dopóki nie wstałem. Wtedy, dopiero wtedy, syknął cicho i pociągnął mnie w stronę bramy, jakby mówił: dość już, wracajmy do domu, tam pozostało życie.
Tego samego wieczoru zadzwoniłem do Tomasza. Powiedziałem mu, iż chcę przepisać na niego udział w mieszkaniu po mnie — jedną trzecią, bo drugie tyle należy się córce w Poznaniu, a resztę i tak dostaną oboje. Ale to nie o mieszkanie chodziło, tylko o to, iż powiedziałem mu na głos rzecz, której nie mówiłem od śmierci matki: dziękuję, iż przywiozłeś mi wtedy tego psa. Uratowałeś mnie, nie jego.
Tomasz milczał chwilę w słuchawce, a potem powiedział, iż wiedział, iż tak będzie, bo widział, jak patrzyłem na Borysa w schronisku na zdjęciu, które mu ktoś przysłał — od razu wiedział, iż to ten pies i iż to ja go potrzebuję, nie na odwrót.
Dziś rano zrobiłem coś, czego wcześniej nie robiłem: pojechałem do weterynarza przy Gdańskiej i podpisałem papiery, żeby oficjalnie zarejestrować Borysa na siebie, z moim nazwiskiem, moim adresem, moim numerem telefonu jako kontaktem w razie czego. Trzydzieści pięć złotych opłaty, chip już miał od schroniska. Właścicielka gabinetu, młoda kobieta, zapytała, czy chcę też wykupić ubezpieczenie, bo pies już nie taki młody. Powiedziałem: tak, chcę, zapłacę na cały rok z góry, sto osiemdziesiąt złotych, bo on ma być zaopiekowany, choćby mnie nie było.
Wieczorem, kiedy wróciłem, Borys czekał przy drzwiach, tak jak zawsze, ogon uderzał o framugę. Usiadłem na podłodze w przedpokoju, nie zdjąłem jeszcze butów, a on położył się obok, głową na moim udzie.
I pomyślałem sobie: niech ta osoba w komentarzach pisze, co chce. Ja mam w kieszeni papier z jego numerem chipa i moim nazwiskiem obok, i to jest jedyny dokument, jaki podpisałem od roku bez drżenia rąk.
